De wettelijke verdeling: wie krijgt wat als er geen testament is? [Erfrecht]

M.A. (Michelle) Pool

Als een partner overlijdt, staat de wereld stil. Naast het verdriet komen er ook praktische en financiële vragen op de nabestaanden af. Wat gebeurt er bijvoorbeeld met de nalatenschap als je partner geen testament heeft opgemaakt?

In de meeste nalatenschappen is de wettelijke verdeling van toepassing (artikel 4:13 BW). Kort gezegd bepaalt de wet dat de langstlevende echtgenoot of partner de hele erfenis krijgt.

De wettelijke verdeling is in het leven geroepen om de langstlevende partner te beschermen. Onder het oude recht konden de kinderen namelijk direct aanspraak maken op hun erfdeel. Vaak werd de achterblijvende partner daardoor gedwongen om de echtelijke woning te verkopen. Dat is door de wettelijke verdeling meestal niet meer nodig. Deze regeling bepaalt dat de kinderen hun erfdeel niet langer direct in handen krijgen. In plaats daarvan wordt hun erfdeel omgezet in een geldvordering op de langstlevende ouder. Die geldvordering kan in beginsel alleen worden opgeëist als de langstlevende ouder overlijdt of failliet gaat.

De wettelijke verdeling treedt automatisch in werking als:

  1. de overledene getrouwd was of een geregistreerd partnerschap had,
  2. één of meerdere kinderen heeft achtergelaten; en
  3. hij of zij geen testament had gemaakt waarin wordt afgeweken van de wettelijke verdeling.

Ondanks dat de wettelijke verdeling automatisch geldt en de langstlevende partner daarmee beschermd is, kan het verstandig zijn om advies in te winnen bij een erfrechtspecialist en/of om een testament op te stellen. Een praktische tip is bijvoorbeeld om te bepalen dat de kinderen ook recht hebben op hun erfdeel als de langstlevende ouder (in gemeenschap van goederen) hertrouwt en om in uw testament op te nemen dat de kinderen jaarlijks recht hebben op rente over hun erfdeel. Op deze wijze kunt u bereiken dat de kinderen minder erfbelasting betalen op het moment dat ook de langstlevende ouder is overleden.   

Wilt u vooraf advies over de gevolgen van de wettelijke verdeling? Zoekt u advies over het opstellen van een testament zodat u precies weet wat u bij de notaris moet vastleggen? Of heeft u na een overlijden hulp nodig bij de afwikkeling van de nalatenschap en het vaststellen van de vorderingen?

De erfrechtspecialisten van Rensen Advocaten staan voor u klaar.